İlim ve Fetva Sahibi: İbn Kayyım el-Cevziyye

İbn Kayyim (rahimehullahi) derdi ki:

 İlim ve fetva sahibi olan kimse”hilm” “sekine” ve “vakar”dan daha önemli bir şeye ihtiyacı yoktur. Zira bu, onun ilminin elbisesi,ve güzelliğidir. Bunu kaybettiği zaman; ilmi elbisesiz beden gibi kalır.

Seleften bazıları dediler ki; ilmin hilme olan yakınlığı gibi birbirine daha yakın iki şey yoktur.

Bu hususta insanlar dört sınıftır: En hayırlıları, kendisine “hilm” ve “ilm” verilendir. En şerlileri ise, bnu ikisinden de mahrum olandır. Üçüncüsü ise, kendinse “ilm” verildiği halde “hilm” verilmeyen kimsedir, dördüncüsü ise, bunun aksidir.

Hilm; ilmin süsü, güzelliğidir ve aydınlığıdır. Bunun aksi; saldırganlık, acelecilik, telaş ve bir şeyde sebat etmemektir. Hilm sahibi olan kimseyi, ansızın ortaya çıkan şeyler kargaşaya sokmaz ve cahil olanlar onu hafife alamazlar. Onu serseri, hafif ve cahil olanlar bunalıma sokamaz.

Bilakis o; bütün bunların karşısında vakur, sabit sarsılmaz, sabırlı, nefisini tutan ve başına gelenlere karşı dayanıklı olandır Bu başına ilk gelen şeyler ona hakim olmaz.

İşlerin akibeti üzerine tefekkür etmesi; gazap ve şehvet ateşinini onu yakmasına mani olur.

Bunun için de ilimle hayr ve şer olan şeyler ona belli olur, salahı ve fesadı bununla bilir. “Hilm”le de   hayr olanı işlemede sebat etmeyi bilir ve hayrı şer olan tercih eder ve şer başına geldiği zaman da sabreder.

Öyleyse ilim insana doğru olanı gösterir ve onda sebat etmesini sağlar.”

İ’amu’l-Muvakiîn: c.4,s.218